![\"img_4926\"](\"http:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/IMG_4926-e1492291638246.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Ne zamand\u0131r yazmam\u0131\u015ft\u0131m. Ta k\u00f6ylere k\u0131rlara ilk intibak etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnlerde yazard\u0131m \u00e7ok yol hikayesi, \u015fehirden k\u00f6ye, da\u011flardan bay\u0131rlara, onlar\u0131 da silmi\u015fim zaten ne akla hizmetse… Yollar\u0131 m\u0131 kan\u0131ksad\u0131m acaba nedir, iki g\u00fcn\u00fcn biri yol olunca. Ama ne olursa olsun, yollar ba\u015fkad\u0131r her seferinde.<\/p>\n
Bu kez yollar Anadolu\u2019nun ba\u011fr\u0131ndan do\u011fru uzan\u0131yordu: Kayseri\u2019nin B\u00fcnyan\u2019\u0131ndan Adana\u2019ya, Kozan yaylas\u0131 \u00fczerinden. Kayseri\u2019yi \u0130\u00e7 Anadolu olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrs\u00fcn\u00fcz, hatta ortan\u0131n tam ortas\u0131 gibi, de\u011fil mi? Adana ise bir Akdeniz \u015fehri bildi\u011finiz \u00fczere\u2026 Ne alakas\u0131 var bu ikisinin? \u015e\u00f6yle alaka: Adana Kayseri\u2019nin g\u00fcney kom\u015fusu. B\u00fcy\u00fck bir il oldu\u011fundan Kayseri\u2019nin merkezin g\u00fcneyinde kocaman il\u00e7eleri, hatta Milli Park bar\u0131nd\u0131ran Yahyal\u0131 il\u00e7esi, onun g\u00fcneyinde de memleketimizin be\u015finci b\u00fcy\u00fck \u015fehri var.<\/p>\n
\u015e\u00f6yle bir anekdot d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm Adana seyahatimle ilgili soranlara: Adana\u2019ya ne sebeple geldiniz? \u0130\u015f. \u0130\u015finiz nedir? Gezmek. Her ay gitti\u011fim Kayseri\u2019nin kom\u015fular\u0131n\u0131 tan\u0131mamay\u0131 ay\u0131p sayd\u0131\u011f\u0131mdan Adana\u2019y\u0131 g\u00f6rmek, Adana g\u00f6rmemi de bu y\u0131l be\u015fincisi yap\u0131lan Portakal \u00c7i\u00e7e\u011fi Karnaval\u0131 zaman\u0131na denk getirmek istedim. Aman da ne iyi yapm\u0131\u015f\u0131m! (Burda ironi var tabii.)<\/p>\n
\u00c7\u0131kt\u0131k bomboooo\u015f\u015f B\u00fcnyan’dan Malatya yoluna, da\u011flar bay\u0131rlar aras\u0131nda dere tepe d\u00fcz gidiyoruz. Ac\u0131 bir \u015fey, 10 dakika tam gaz gitti\u011finde ancak bir ara\u00e7la kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n yolun “duble ayr\u0131lm\u0131\u015f yol” yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in s\u00fcregelen \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00f6rmek: Yaz\u0131k g\u00fcnah de\u011fil mi, bunca do\u011fay\u0131 katletmeye, bunca paray\u0131 harcamaya? Kayseri’den Adana’ya, Malatya’ya, Kahramanmara\u015f’a uzanan yol bu, tek t\u00fck kamyon, pek az yerli araba. Sonra, inle cinin top oynad\u0131\u011f\u0131 yerde yol kenar\u0131nda bir bina ve bir tabela: X Et Bal\u0131k Lokantas\u0131. Yok art\u0131k?!? D\u00f6n\u00fcp d\u00f6n\u00fcp bak\u0131yorum, ger\u00e7ek mi diye… Buraya birilerinin gelip yemek yemesini mi bekliyorlar ger\u00e7ekten?!<\/p>\n
E\u015fli olacakt\u0131 yolum, olamad\u0131. K\u0131smet; olan oldu\u011fu gibidir. Gelen kadar giden de kabul\u00fcm\u00fczd\u00fcr. Yeni model Candan ho\u015fuma gidiyor; olumsuz duygulardan, sevimsiz durumlardan muaf. Gurum der hep, ge\u00e7irgen olun, \u015fahsi almay\u0131n, o \u00f6yle m\u00fckemmel, sen b\u00f6yle do\u011frudas\u0131n, olacak olan\u0131n \u00f6n\u00fcnde bir tabur asker duramaz gibi \u015feyler. Bu sefer demeye bile gerek kalmad\u0131; \u00f6yle oldu. 3-4 saatlik yol, tek ba\u015f\u0131ma uzan\u0131yor \u00f6n\u00fcmde. Hele de bu \u0131ss\u0131zl\u0131kta her \u015fey iyice tek ba\u015f\u0131na, iyice \u00e7arp\u0131c\u0131.<\/p>\n
P\u0131narba\u015f\u0131, Sar\u0131z, Tufanbeyli. Ne uzakm\u0131\u015f Sar\u0131z, arada bahsederiz \u00e7iftlikteki ekiple, Kayseri\u2019nin il\u00e7esi sonu\u00e7ta, Sar\u0131z\u2019daki \u00e7iftliklerden falan… Kayseri alan\u0131 \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u015fehir. Dereceler 17-18’lerden tek hanelere iniyor, sonra bir uyar\u0131 sesi geliyor arabadan: 4 derece ve kar i\u015fareti! Zaten sa\u011f\u0131m solum hep yol yol karl\u0131 da\u011flar. Bakmaya doyum olmuyor. Ara ara karayollar\u0131 tabelalar\u0131 \u00e7e\u015fitli ge\u00e7itleri i\u015faret ediyor, 1900 metre, 1600 metre gibi y\u00fcksekliklerde.<\/p>\n
Sonra yava\u015ftan ya\u011fmur. Silecekler aral\u0131kl\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, bombo\u015f yollarda h\u0131z\u0131m\u0131n yine de azamide seyretti\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum. Buralara geldi\u011fimde bural\u0131lar gibi araba s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc fark ettim, yani: Bas gaza Niyazi!.. Ama sonra bir yar\u0131l\u0131yor g\u00f6kler: G\u00f6z g\u00f6z\u00fc g\u00f6rmeden, kulak kula\u011f\u0131 duymadan ya\u011f\u0131yor… Hedefim Kozan yaylalar\u0131; nedense eskilerden \u00f6yle bir \u015fey tak\u0131lm\u0131\u015f kafama: Yaylalarda gezece\u011fim, k\u0131r lokantalar\u0131nda y\u00f6resel \u015feyler yiyece\u011fim. Ve fakat \u00f6yle bir yayla veya \u00f6yle bir kokantalar yok – ya da varsa da bu ya\u011fmurda g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor! Olabilecek civarlarda bir ufak yerle\u015fim yerinde (k\u00f6y m\u00fc, belediye mi, kim bilir?) bir tabela, “Lokanta – Market\u00a0 – Kasap – Kahve” yaz\u0131yordu, onu da spesyalizasyonundan \u00f6t\u00fcr\u00fc i\u00e7imden kutlayarak “Almiyim art\u0131k!” diye pas ge\u00e7tim.<\/p>\n
En sonunda Kozan’a iyice yakla\u015fm\u0131\u015fken bir g\u00fczel a\u011fa\u00e7tan yap\u0131lma tesisin \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7tim, ormanlar\u0131n, dev gibi \u00e7\u0131narlar\u0131n ve taze a\u00e7m\u0131\u015f erguvanlar\u0131n aras\u0131nda. Aha, dedim, buras\u0131 olur! \u00d6n\u00fcnde de bir s\u00fcr\u00fc araba – genelde iyiye i\u015farettir\u2026 D\u00f6nd\u00fcm \u00f6n\u00fcnde park ettim ama arabadan \u00e7\u0131kmak ne m\u00fcmk\u00fcn, hortumdan su s\u0131k\u0131l\u0131yor sanki. Biraz bekleyip, oldu\u011fu kadar \u00f6rt\u00fcn\u00fcp f\u0131rlad\u0131m, yoldan akan nehirleri atlayarak zaferle girdim lokantaya.<\/p>\n
A\u00e7l\u0131k \u00e7ok de\u011fildi ya, biraz daha girmesem yol kenar\u0131nda ihtiya\u00e7 molas\u0131 vermem gerekecekti. G\u00fczelce de bir tesisti, yemye\u015fil a\u011fa\u00e7lar\u0131n ve akarsuyun kenar\u0131nda, bol caml\u0131, manzaral\u0131. Oturdum bir masaya, \u00fczerinize afiyet kuzu \u015fi\u015f sipari\u015f verdim\u2026 Bir s\u00fcre sonra \u00e7ocuk geldi, bir porsiyon kuzu \u015fi\u015fi benim \u00f6n\u00fcme koydu, \u00f6tekini kar\u015f\u0131ma. Hay\u0131rd\u0131r, dedim, o ne? Afallad\u0131, \u201cGak guk, sizin tek porsiyon muydu?..\u201d Tek ba\u015f\u0131na yemek yiyen kad\u0131n g\u00f6rmemi\u015f olabilirler mi acaba? \u00c7\u00fcnk\u00fc yeme\u011fin \u00fcst\u00fcne \u00e7ay b\u0131rak\u0131rken de ba\u015fka bir \u00e7ocuk, \u00e7ay bir tane mi olacak, diye sordu!.. Biz yani t\u00fcm m\u00fc\u015fteriler kapal\u0131 alanda oturuyoruz ama terastaki a\u011faca \u00e7ak\u0131l\u0131, “Dikkat! Alkol kullan\u0131lmas\u0131 yasakt\u0131r\u201d tabelas\u0131.<\/p>\n
Ya\u011fmur durmaks\u0131z\u0131n belki 1 saat ya\u011fd\u0131 bardaktan bo\u015fal\u0131rcas\u0131na. Yolda giderken bir ara, ama can-\u0131 g\u00f6n\u00fclden, ama ta derinden, Allah\u0131m dedim, ne g\u00fczellikler vermi\u015fsin bize. G\u00f6zlerim doldu: Bizse nas\u0131l \u00e7irkinle\u015ftiriyoruz, nas\u0131l d\u00fc\u015fmanca ya\u015f\u0131yoruz \u015fu her \u015feyin dost oldu\u011fu, karde\u015f karde\u015f ge\u00e7indi\u011fi do\u011fan\u0131n ortas\u0131nda. Ya\u015far Kemal geliyor akl\u0131ma, onun Adana\u2019s\u0131, onun \u00c7ukurova\u2019s\u0131, ah, diyorum, Ya\u015far Kemal\u2019i yeti\u015ftirdi bu topraklar, \u00fcmidi kesmemek laz\u0131m\u2026<\/p>\n
Yaylalardan a\u015fa\u011f\u0131lara, Akdeniz\u2019e do\u011fru inerken ekin tarlalar\u0131ndan ge\u00e7iyoruz, ekin ba\u015f vermi\u015f bile, kopkoyu. Aralar\u0131nda hep selviler var tarlalar\u0131n, \u00f6yle g\u00fczel g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Sonra zeytinler: Bu y\u00f6reye has a\u011fa\u00e7 tipleri, \u0130spanyol usul\u00fc ba\u011f gibi s\u0131ra s\u0131ra dizilenler, g\u00fcm\u00fc\u015fi beyaz parl\u0131yorlar\u2026 Ara ara g\u00fcne\u015f bulutlar\u0131n aras\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor, t\u00fcm renkler ya\u011fmurla y\u0131kanman\u0131n parlakl\u0131\u011f\u0131nda, yollar ak\u0131p gidiyor\u2026 G\u00fczeldi velhas\u0131l, Kozan civar\u0131, sonras\u0131 g\u00fczel.<\/p>\n
Sonra geldik Adana\u2019ya. Adana’ya geldi\u011fimizi korna seslerinden anl\u0131yoruz. Minib\u00fcs, otob\u00fcs, her t\u00fcrl\u00fc b\u00fcste eller kornada ve canavar gibi kopmu\u015f geliyorlar. \u0130lk tokat bu. Sonras\u0131, renksiz karaktersiz bulvarlar, trafik s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131, kapat\u0131lm\u0131\u015f yollar, gri \u00e7irkin binalar. Otel g\u00fczel, kurtar\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lge gibi, personeli bile iyi, candan, g\u00fcler y\u00fczl\u00fc. Ama kap\u0131dan d\u0131\u015far\u0131 ad\u0131m atar atmaz ba\u015fl\u0131yor \u201chanzo-alert\u201dler \u00f6tmeye\u2026<\/p>\n
Hemen otelin soka\u011f\u0131ndan \u00e7\u0131k\u0131nca, manzaraya hakim olan dev Sabanc\u0131 Merkez Camii. T\u00fcrkiye\u2019deki klasik camilerin herhalde en g\u00fczellerinden biri, alt\u0131 zarif minaresi, ho\u015f ayd\u0131nlatmas\u0131, \u00e7evre d\u00fczeniyle. Yan\u0131nda -ev bah\u00e7esi b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde parklarla dolu \u00fclkemiz i\u00e7in- dev gibi bir park, yemye\u015fil \u00e7imenlik alanlar, havuzlar sular, a\u011fa\u00e7lar ve rengarenk \u00e7i\u00e7ekler. Yan\u0131nda Seyhan nehri ak\u0131yor sakin, temiz. Havada tabii m\u00fcthi\u015f bir portakal \u00e7i\u00e7e\u011fi kokusu, sa\u011f sol minik a\u011fa\u00e7lar\u0131yla dolu \u00e7\u00fcnk\u00fc, sarho\u015f edici bir koku. G\u00fczel. San\u0131yoruz ki Adana b\u00f6yle bir yer, b\u00f6yle devam edecek. Heyhat\u2026<\/p>\n
Her kenarda, k\u00f6\u015fede birer veya iki\u015fer, karanl\u0131k gen\u00e7 adamlar kol geziyor (asl\u0131nda tam do\u011fru ifadesi \u0130ngilizce olmal\u0131: \u201clurking\u201d). Her an biri yan\u0131na m\u0131 gelecek, laf m\u0131 atacak, ne atacak diye bir ikircik havada as\u0131l\u0131. Onlardan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in ana cadde yak\u0131n\u0131nda kalay\u0131m diyorum, kornalar delirtiyor. Parka giriyorum, apa\u00e7\u0131k p\u0131r\u0131l p\u0131r\u0131l parkta tedirgin oluyorum. Karnaval alan\u0131na do\u011fru y\u00fcr\u00fcyorum\u2026 Burada i\u015f iyice sa\u00e7mala\u015f\u0131yor.<\/p>\n
Ama karnaval! O karnaval! Sokakta y\u00fcr\u00fcmeyi bilmeyen bir halka karnaval yap\u0131yorsan ne bekliyorsun asl\u0131nda, de\u011fil mi arkada\u015f?! Elbette her \u015fey alt alta \u00fcst \u00fcste, s\u0131f\u0131r organizasyon, s\u0131f\u0131r estetik ve s\u0131f\u0131r d\u00fczen. Nehir kenar\u0131na stantlar dizilmi\u015f, ne g\u00fczel, y\u00f6reye ait el yap\u0131m\u0131 ho\u015f \u015feyler olur, de\u011fil mi? De\u011fil! Hepsinde birbiriyle taponlukta yar\u0131\u015fan yapay \u00e7i\u00e7ekli sa\u00e7mal\u0131klar sat\u0131l\u0131yor, bir iki yerde de portakal \u00e7i\u00e7e\u011fi re\u00e7eli. Omuz omuza, kol kola y\u00fcr\u00fcme yollar\u0131n\u0131 i\u015fgal etmi\u015f halk\u0131m yapay \u00e7i\u00e7ekleri kafalar\u0131na takm\u0131\u015f, \u00e7ekirdek \u00e7itip yerlere atarak ve sal\u0131narak y\u00fcr\u00fcyor. E\u011flence k\u0131sm\u0131 hangisi, \u00e7ekirdek mi, \u00e7i\u00e7ek mi, sal\u0131narak y\u00fcr\u00fcmesi mi ben bilemiyorum\u2026 Ha, belki de m\u00fcziktir \u00e7\u00fcnk\u00fc bir de bar bar ba\u011f\u0131ran k\u00f6t\u00fc bir m\u00fczik var tabii, g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcz e\u011flence mi olur!<\/p>\n
Pekala, dedim, ben biraz farkl\u0131y\u0131m, kalabal\u0131k sevmiyorum falan, karnaval\u0131 bo\u015f vereyim de \u015fehri gezeyim, Ta\u015f K\u00f6pr\u00fc\u2019s\u00fcn\u00fc, tarihi b\u00f6lgesini seveyim bari Adana\u2019n\u0131n. Merkez Camii\u2019nden Seyhan boyunca a\u015fa\u011f\u0131 iniyorum 5-10 dakika, hani nehir kenar\u0131 d\u00fczensiz, pis, sevimsiz, oturacak iki bank, duvarlara boyanm\u0131\u015f iki g\u00fczellik, kenarlarda iki heykel yok, ko\u015fan, spor yapan, turistik gezen insan yok, bunlara bir \u015fey demeyeyim\u2026 Tarihi b\u00f6lgeye geliyorum, ufac\u0131k bir parktan ge\u00e7ip Kazanc\u0131lar \u00c7ar\u015f\u0131s\u0131\u2019na, Saat Kulesi\u2019ne, Ulu Cami\u2019ye ula\u015faca\u011f\u0131m – yine her yerde birer iki\u015fer adamlar, yan\u0131mdan ufak o\u011fluyla ge\u00e7en bir adam nerdeyse surat\u0131ma bakarak \u201cBak o\u011flum bu turist herhalde, turist mi acaba?..\u201d diyor, felan\u2026 Bir anda dedim t\u00fck\u00fcr\u00fcr\u00fcm b\u00f6yle tarihi \u015fehre, gitsem tedirginlik i\u00e7inde gezdi\u011fimden bir \u015fey anlamayaca\u011f\u0131m, ortal\u0131kta hi\u00e7 kimse yok benim gibi gezme niyetinde, herkes tuhaf tuhaf s\u00fcz\u00fcyor, gitmem anas\u0131n\u0131 satay\u0131m! D\u00fczg\u00fcn medeni \u015fehir yapsalard\u0131 da gezseydik tarihi yerlerini.<\/p>\n
Ve kalkt\u0131m, u\u00e7ak saatine kalan zaman\u0131 nas\u0131l ge\u00e7irece\u011fim, nas\u0131l ge\u00e7irece\u011fim karalan\u0131p sonunda parlak bir fikirle Ta\u015f K\u00f6pr\u00fc\u2019den ge\u00e7tim ve nehrin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki Hilton Oteli\u2019nin g\u00fczel lobisinde iki saat oturup kahve i\u00e7tim! Adana\u2019da ge\u00e7irdi\u011fim en g\u00fczel iki saat de buydu ayr\u0131ca. Ben, 8 saat y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc g\u00fcn\u00fcn sonunda vard\u0131\u011f\u0131 \u015fehrin yine de her k\u00f6\u015fesini gezmeden b\u0131rakmayan Candan, bu \u015fehirde ancak bu kadar gezebildim, gerisi art\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcle\u2026<\/p>\n
Bir Akdeniz kentinden bunu beklemezdim. B\u00fcnyan\u2019dan gidip de g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc \u00e7irkin, havas\u0131 sevimsiz, insan\u0131 karanl\u0131k diyece\u011fim bir \u015fehir hele hi\u00e7! Bir nevi Kayseri’yi and\u0131r\u0131yor asl\u0131nda, \u015feklen biraz daha modern ama: Daha az kapal\u0131, alkol tukaka de\u011fil, sokaklarda -herhalde s\u0131ca\u011fa ba\u011fl\u0131- nisbeten bir hayat var\u2026 Ama belli ki daha modern, daha kaliteli, daha a\u00e7\u0131k kafal\u0131 bir hayat anlay\u0131\u015f\u0131 yok ortalama Adanal\u0131\u2019da.<\/p>\n
Zaten ortalama Adanal\u0131 var m\u0131 art\u0131k, onu da bilmiyorum: Sokakta T\u00fcrk\u00e7e pek duyulmuyor, yerli Araplar, yerle\u015fmi\u015f K\u00fcrtler, bir de yeni Suriyeli halk olunca. Yemeklerinde de parmaklar\u0131m\u0131 yedi\u011fim bir durum olmad\u0131, bir Van kahvalt\u0131s\u0131 gibi, bir Erzurum helvas\u0131 gibi \u201cHadi kalk\u0131p gideyim de yiyeyim!\u201d dedirtecek. Bir tek Kaz\u0131m B\u00fcfe\u2019yi ayr\u0131 koyuyorum: Onun \u00fcn\u00fcn\u00fc hak eden muzlu s\u00fct\u00fc i\u00e7in kalk\u0131p gitmezsem de, e\u011fer yolum d\u00fc\u015ferse mutlaka -herhalde 1 litre s\u00fct ve 5 muzdan olu\u015fan!- bir porsiyon muzlu s\u00fct\u00fcn\u00fc keyifle i\u00e7erim.<\/p>\n
Koskoca Adana\u2019dan bana geriye kalan\u0131n muzlu s\u00fct olmas\u0131 da ayr\u0131 bir vaka tabii! Burdan benim \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m sonu\u00e7 \u015fu: (1) Candan karnaval, festival, \u015fenlik sevmiyor, (2) Dergilerde gazetelerde tatl\u0131 ve hafif yaz\u0131lar yazmak \u00e7ok g\u00fczel, okumas\u0131 da \u00e7ok keyifli tabii, ama bilumum tats\u0131z yerin pembe renklere boyan\u0131p romantize edilerek naif okurlara sat\u0131lmas\u0131na bir son l\u00fctfen!<\/p>\n
(Nisan 2017)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ne zamand\u0131r yazmam\u0131\u015ft\u0131m. Ta k\u00f6ylere k\u0131rlara ilk intibak etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnlerde yazard\u0131m \u00e7ok yol hikayesi, \u015fehirden k\u00f6ye, da\u011flardan bay\u0131rlara, onlar\u0131 da silmi\u015fim zaten ne akla…<\/p>\n