{"id":610,"date":"2020-09-21T16:24:36","date_gmt":"2020-09-21T13:24:36","guid":{"rendered":"http:\/\/www.candanturhan.com\/?p=610"},"modified":"2023-03-10T09:04:00","modified_gmt":"2023-03-10T06:04:00","slug":"tam-bir-blog-yazisi-kivaminda-kafeler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/2020\/09\/21\/tam-bir-blog-yazisi-kivaminda-kafeler\/","title":{"rendered":"Tam bir blog yaz\u0131s\u0131 k\u0131vam\u0131nda: Kafeler"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Benim i\u00e7in bir \u015fehri, kafe k\u00fclt\u00fcr\u00fc belirler. Yo, latife de\u011fil, abartma da de\u011fil. Kafeleri olmayan bir \u015fehri, bir kasabay\u0131, bir k\u00f6y\u00fc sevmem, orda rahat hissetmem, evime veya kafeli bir yere d\u00f6nmeyi iple \u00e7ekmemem m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil…<\/p>\n\n\n\n

Bu kafe a\u015fk\u0131 ne zaman ba\u015flad\u0131: (Okumay\u0131 \u00f6\u011frendi\u011fim zaman ilk okudu\u011fum kelimelerin Etiler\u2019deki soka\u011f\u0131m\u0131zda yer alan pastanenin tabelas\u0131 -Ven\u00fcs Cafe Pastane- olmas\u0131n\u0131n ve bunu da alfabeyi yeni \u00f6\u011frenen hevesli \u00f6\u011frencinin \u0131srar\u0131yla kafe de\u011fil \u201ccafe\u201d diye okumam\u0131n \u00f6tesinde…) Y\u0131llar \u00f6nce Kaliforniya\u2019da. Y\u00fcksek lisans\u0131m\u0131 yaparken ve sapsade, taptaze sandvi\u00e7ler yapan Cafe Dolce\u2019yi, Santa Monica radikalli\u011fini temsil eden \u201cnew age\u201d News Cafe\u2019yi ve hayatta rastlad\u0131\u011f\u0131m ilk kitap\u00e7\u0131 \/ kafe olan Main Street Cafe\u2019yi (y\u0131l 1992!) tavaf ederken ben. Elimde kitab\u0131mla veya dersimle evden ba\u015fka bir yere gidip, eski, farkl\u0131 ve rahat koltuklara g\u00f6m\u00fcl\u00fcp kahvemi veya \u00e7ay\u0131m\u0131 yudumlayarak, arada kafam\u0131 kald\u0131r\u0131p etrafa bak\u0131narak, bana farkl\u0131 bir perspektif sunan soka\u011fa ve insanlara ve kitaplara dal\u0131p giderek, okuyarak veya yazarak saatler, g\u00fcnler ge\u00e7irirken.<\/p>\n\n\n\n

Eminim herkese, herkesi bir yana b\u0131rak\u0131n bana bile aman Tanr\u0131m nas\u0131l bir zaman (ve para) harcamas\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Belki hala g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor, herkese yani. Bense art\u0131k bu gibi zamanlar\u0131n kendime yat\u0131r\u0131m oldu\u011funu, bana ne kadar \u00e7ok \u015fey katt\u0131\u011f\u0131n\u0131, onlars\u0131z -bu kadar \u00fcretici, renkli, enerjik ve mutlu- olamayaca\u011f\u0131m\u0131 \u00e7ok iyi biliyorum. Oysa o zamanlar nas\u0131l bir manyak olarak de\u011ferlendirildim, y\u0131llarca \u201cDemek i\u015fin yok da kafelerde tak\u0131l\u0131yorsun,\u201d \u015feklinde burun k\u0131vr\u0131ld\u0131m. Oysa benim i\u015fim, kafelerdi. Hatta hala \u00f6yle!<\/p>\n\n\n\n

Nitekim \u0130stanbul\u2019da kafelerin say\u0131l\u0131 oldu\u011fu g\u00fcnlerde (Myott, Armani Cafe, All Sports, neydi Armani\u2019nin cadde taraf\u0131ndaki ilk kafenin ad\u0131? Hah, Caffe Palazzo, belki bir iki tane daha \u00e7\u0131kar…) Kaliforniya\u2019n\u0131n her k\u00f6\u015fesinden, San Diego\u2019dan San Francisco\u2019ya, Malibu\u2019dan Lake Tahoe\u2019ya, Santa Barbara\u2019dan Carmel\u2019e her yerden kafelerin men\u00fcleri, kartlar\u0131 ve bro\u015f\u00fcrleri ellerimizde, an\u0131lar\u0131 ve hisleri dima\u011f\u0131m\u0131zda \u015fehrin en tipik, en kal\u0131c\u0131, en \u201cquintessential<\/em>\u201d kafelerinden birini yaratt\u0131k sevgili arkada\u015f\u0131mla – yani tabii o yaratt\u0131 asl\u0131nda da ben de onunla birlikte y\u0131llarca ecnebi ellerde kafe tavaf ederek ve inceleyerek, olu\u015fturdu\u011fu Kaliforniya kafe k\u00fclt\u00fcr\u00fcne katk\u0131da bulundu\u011fuma inan\u0131r\u0131m…<\/p>\n\n\n\n

A\u015f\u015fk Kahve\u2019de b\u00f6yle bir tuz k\u0131r\u0131nt\u0131m oldu\u011funa inanmam bir yana, ondan bir s\u00fcre sonra da kendi kafemi a\u00e7t\u0131m hat\u0131rlarsan\u0131z. Tabii mevcut k\u0131s\u0131tl\u0131 ko\u015fullar\u0131nda hayalimdeki kafe olamad\u0131, bir i\u015f semtinde, sadece \u00f6\u011fle saatlerinde, illa \u00e7orba ve g\u00fcn\u00fcn men\u00fcs\u00fc ve yemek \u00fcst\u00fcne \u00e7ay ikram\u0131 isteyen m\u00fc\u015fterilerle patl\u0131canl\u0131 sebze sandvi\u00e7 ve panna cotta ve f\u0131st\u0131k soslu biftek falan pek y\u00fcr\u00fcmedi do\u011fal olarak. Ama olsun, kafe a\u015fk\u0131m bir i\u015fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc m\u00fc, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc: Cafe G\u00fcnd\u00fczsefas\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Esas olan i\u015fe d\u00f6n\u00fc\u015fmesi de de\u011fildi asl\u0131nda. Zaten arada ge\u00e7en y\u0131llar g\u00f6sterdi ki bu geni\u015f, gev\u015fek ve zengin konsept, kafe konsepti dallan\u0131p budaklanmaya ve yeni ku\u015faklar i\u00e7in (bence abart\u0131 de\u011fil) ev kadar gerekli olmaya artarak devam edecekti. Tabii ki kapitalizmin bir\u00e7ok \u00f6gesi gibi bu da \u00f6nce kendini var edip, sonra kendini \u00e7ok gerekli ve vazge\u00e7ilmez hale getirip, sonra kendini daha daha \u00e7o\u011faltma \u015feklinde bir strateji g\u00fctt\u00fc, do\u011frudur ama kafe a\u015fk\u0131m\u0131zdan bu noktay\u0131 es ge\u00e7meyi tercih ediyoruz… Hem ne kadar koku\u015fmu\u015f d\u00fczenin ve Amerikan k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn par\u00e7as\u0131 sayarsan\u0131z say\u0131n, Starbucks\u2019lar \u00f6z\u00fcnde sosyal hayat\u0131m\u0131z\u0131 zenginle\u015ftirdi bence, hala da misyonlar\u0131na devam ediyorlar.<\/p>\n\n\n\n

K\u00f6ye ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131mda eksikli\u011fini hissetti\u011fim nadir \u015feylerden biriydi, \u015f\u00f6yle evden \u00e7\u0131k\u0131p ara ara \u201ctak\u0131laca\u011f\u0131m\u201d bir kafe, hatta nerdeyse kendim a\u00e7maya bile kalk\u0131\u015facakt\u0131m (Tanr\u0131 korumu\u015f), neyse ki hemen sonra yar\u0131m saat mesafede, Ku\u015fadas\u0131\u2019nda bir Starbucks a\u00e7\u0131lmaz m\u0131! Bana bir Tanr\u0131 l\u00fctfuydu, hen\u00fcz \u00e7ok yabanc\u0131 oldu\u011fumuz bu marka ve bu konsept. Hem g\u00fczel bir kahve, hem ho\u015f birtak\u0131m tatl\u0131lar, hem de zevkli ve medeni bir ortam, kimsenin \u201cHan\u2019fendi ba\u015fka bir \u015fey almayacak m\u0131s\u0131n\u0131z? Daha da oturuyorsunuz yani?\u201d demedi\u011fi. Ya, bak\u0131n unutmu\u015ftunuz bile de\u011fil mi b\u00f6yle bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 oldu\u011funu, bir \u015fey t\u00fcketmeyen m\u00fc\u015fteriye k\u00f6t\u00fc k\u00f6t\u00fc bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 falan!<\/p>\n\n\n\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde evet, kafe snoplu\u011fumuz had safhaya vard\u0131 ve \u00e7o\u011funlukla tek \u00f6rnek olan ki\u015filikli kafeleri tercih edip Starbucks\u2019lara burun k\u0131v\u0131r\u0131yoruz. Yine de fazla se\u00e7enek olmad\u0131\u011f\u0131nda hala \u015fahane birer \u201ckurtar\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lge\u201d kafe zincirleri: Da\u011f hayat\u0131ndan bir iki saat ka\u00e7ana, havalimanlar\u0131nda, h\u0131zl\u0131 feribotlarda ve pek u\u011franmayan Anadolu \u015fehirlerinde soluklanmak i\u00e7in bir Caffe Nero, bir Caribou, bir Starbuck\u2019\u0131n k\u0131ymeti asla tart\u0131\u015f\u0131lamaz! (\u0130lk ikisinin kahvesi on numara, bu arada, denemeden konu\u015fmak pek ay\u0131p…)<\/p>\n\n\n\n

B\u00fct\u00fcn bunlar nerden \u00e7\u0131kt\u0131 derseniz, \u015fu an oturdu\u011fum ve bu sat\u0131rlar\u0131 yazmakta oldu\u011fum kafeden tabii… D\u00fcnyan\u0131n ger\u00e7ek anlamda \u00f6te taraf\u0131nda, G\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019daki Endonezya\u2019n\u0131n binlerce adas\u0131ndan Bali\u2019de, Hindu \u00e7o\u011funlu\u011fun ve buray\u0131 ev olarak se\u00e7mi\u015f on binlerce di\u011fer d\u00fcnyal\u0131 beyaz insan\u0131n aras\u0131nda, has\u0131l\u0131 bamba\u015fka bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn ortas\u0131nday\u0131m ve kendimi g\u00fczel bir kafede \u201cevimde\u201d hissediyorum. Bundan \u00f6tesi var m\u0131? Kafe denilen yerler uluslararas\u0131 dil, yemek, ortam ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcn be\u015fi\u011fi esas\u0131nda… Yani hepimiz evdeyiz burda ve bu \u015fahane bir \u015fey; Bali\u2019nin Ubud kentinin Penestanan semtindeki Alchemy\u2019de, \u015fu anda oturmakta ve \u00e7al\u0131\u015fmakta olanlar\u0131n hi\u00e7biri \u201coutsider<\/em>\u201d de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

Bali bu a\u00e7\u0131dan tam benlik. Her k\u00f6\u015fe kafe dolu, kafelerin hepsi a\u015f\u0131r\u0131 esnek, saatleri, men\u00fcleri, servisleri, mekanlar\u0131… Bali kafelerinde aylar ge\u00e7irilebilir, do\u011frusu t\u00fcm zaman ge\u00e7irmek istedi\u011fim kafeleri \u00fc\u00e7 haftada deneyebilecek miyim diye \u015f\u00fcpheliyim. Ayn\u0131 \u015fekilde \u0130stanbul\u2019da da, veya Paris\u2019te de, veya Londra\u2019da ve Viyana\u2019da kafelerde sonsuz zaman ge\u00e7irebilir insan, yiyip i\u00e7er, arkada\u015flarla bulu\u015fur, telefon g\u00f6r\u00fc\u015fmelerini yapar ve i\u015f postalar\u0131yla ilgilenir, kitab\u0131n\u0131 gazetesini okur ve yaz\u0131lar\u0131n\u0131 yazar…<\/p>\n\n\n\n

Ama yolunuz mazallah bir Br\u00fcksel\u2019e d\u00fc\u015ferse, veya Aix-en-Provence\u2019a, kendinizi airbnb evinize veya otel odan\u0131za kapatarak koku\u015fman\u0131z gerekir! B\u00f6yle esasen g\u00fczel olan \u015fehirlerde, havas\u0131 g\u00fczel, ortam\u0131 renkli, giden geleni bol yerlerde kafe k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn geli\u015fmemesi, oturup \u015fu anlatt\u0131\u011f\u0131m keyfi yapacak tek kafe bulunmamas\u0131 ak\u0131l s\u0131r alacak bir hadise de\u011fil. Aix\u2019te baya\u011f\u0131 bildi\u011fin yok, Br\u00fcksel\u2019de ise olan kafeler ak\u015fam\u00fcst\u00fc 17-18.00 civar\u0131nda teker teker kapan\u0131yor! Kafe k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc ha\u015fa anlamad\u0131klar\u0131n\u0131n bariz bir g\u00f6stergesi… Her iki \u015fehirde kalmak zorunda oldu\u011fum s\u00fcrede duvarlar\u0131 t\u0131rmalad\u0131\u011f\u0131m\u0131 anlatmama gerek bile yok.<\/p>\n\n\n\n

Biricik San Sebastian ise k\u0131lpay\u0131 kurtuldu bu \u015fekilde beni kar\u015f\u0131s\u0131na almaktan! \u015eehirde ilk uzun s\u00fcreli kald\u0131\u011f\u0131m 2014\u2019te yok denecek kadar azd\u0131 kafeler. Yine de progresif Gogoko Goxuak, k\u0131rk y\u0131ll\u0131k Koh Tao, yeni a\u00e7\u0131lan The Loaf vard\u0131, fazla sesimi \u00e7\u0131karmad\u0131m. Onun d\u0131\u015f\u0131nda tipik \u0130spanyol usul\u00fc, barlara kafe demeler, \u00f6\u011flen itibar\u0131yla \u00e7\u00f6rek po\u011fa\u00e7a kruvasanlara son vermeler…<\/p>\n\n\n\n

Neyse ki sonraki y\u0131llarda \u0130spanyol giri\u015fimciler de benim g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc, yani insanlar\u0131n evleri yerine bir kafede oturmay\u0131, \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131, okumay\u0131 veya sosyalle\u015fmeyi tercih etti\u011fini g\u00f6r\u00fcverdi de i\u015fler de\u011fi\u015fti. Ayn\u0131 zamanda d\u00fcnyada geli\u015fen \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc nesil kahve olay\u0131 da katk\u0131da bulununca, sevgili San Sebastian bir anda -kafe cenneti olmasa da- \u201cOoo piti piti…\u201d diye kafe se\u00e7ti\u011fim, zengin bir ortam haline geldi: Sakona Coffee Roasters\u2019da oturacak yer kap\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m, The Loaf\u2019un kapanma saatine yeti\u015fmek i\u00e7in ko\u015fturdu\u011fum, Old Town Coffee\u2019de uzun uzun oturamad\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in \u00fcz\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcm bir \u015fehir. <\/p>\n\n\n\n

\u0130\u015fte Bali\u2019nin kalbi Ubud da ger\u00e7ek bir kafe \u015fehri, neyse ki. Yoksa nas\u0131l ge\u00e7erdi burda \u00fc\u00e7 hafta?! Halo, terliklerimi kap\u0131da b\u0131rakt\u0131m, ben \u015fu yelpazenin alt\u0131ndaki koltu\u011fa oturuyorum, l\u00fctfen bana bir A\u00e7ai K\u00e2sesi, bir Flat White, bir de wi-fi \u015fifresi… Suksumo!
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Benim i\u00e7in bir \u015fehri, kafe k\u00fclt\u00fcr\u00fc belirler. Yo, latife de\u011fil, abartma da de\u011fil. Kafeleri olmayan bir \u015fehri, bir kasabay\u0131, bir k\u00f6y\u00fc sevmem, orda rahat hissetmem,…<\/p>\n

Devam\u0131 i\u00e7in…Tam bir blog yaz\u0131s\u0131 k\u0131vam\u0131nda: Kafeler<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[13],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=610"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":611,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/610\/revisions\/611"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=610"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=610"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=610"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}