{"id":757,"date":"2024-05-17T16:27:38","date_gmt":"2024-05-17T13:27:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.candanturhan.com\/?p=757"},"modified":"2024-05-17T16:28:06","modified_gmt":"2024-05-17T13:28:06","slug":"yagmurdan-once-yagmurdan-sonra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/2024\/05\/17\/yagmurdan-once-yagmurdan-sonra\/","title":{"rendered":"Ya\u011fmurdan \u00f6nce, ya\u011fmurdan sonra\u2026"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"644\" height=\"483\" src=\"http:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-644x483.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-764\" srcset=\"https:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-644x483.jpeg 644w, https:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-300x225.jpeg 300w, https:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-768x576.jpeg 768w, https:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-1536x1152.jpeg 1536w, https:\/\/www.candanturhan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/IMG_7015-2048x1536.jpeg 2048w\" sizes=\"(max-width: 644px) 100vw, 644px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>D\u00fcn Bosna\u2019ya girer girmez, i\u00e7ime bir h\u00fcz\u00fcn \u00e7\u00f6kt\u00fc. Biliyorum ne kadar banal bir kal\u0131p oldu\u011funu bunun, ama bundan daha do\u011fru anlatan kelimeler bulam\u0131yorum: h\u00fcz\u00fcn ve \u00e7\u00f6kmek\u2026 Ah Bosna, Bosna, Bosna i\u00e7imde yank\u0131land\u0131. Kalbim cam k\u0131r\u0131klar\u0131 gibi batmaya ba\u015flad\u0131 kararm\u0131\u015f i\u00e7ime.<\/p>\n\n\n\n<p>Mostar\u2019a geldik. Hani me\u015fhur Mostar K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn oldu\u011fu, sava\u015fta kar\u015f\u0131 taraf\u0131n kasten y\u0131kt\u0131\u011f\u0131, yak\u0131n zamanda d\u00fcnya miras\u0131 olarak tekrar in\u015fa edilen. \u015eehirdeki binalar\u0131n hepsinin \u00fcst\u00fc kur\u015fun izleriyle dolu. Apart\u0131manlar, evler, marketler, hepsi kur\u015funlarla \u00e7entiklenmi\u015f, \u00f6yle hayatlar\u0131na devam ediyor, g\u00fcndelik hayata. Birka\u00e7 bina ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f. Yeniden yap\u0131lm\u0131\u015f Mostar K\u00f6pr\u00fcs\u00fc ile poz vermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m, ama ne kadar u\u011fra\u015f\u0131rsam u\u011fra\u015fay\u0131m g\u00fcl\u00fcmseyemedim. Yapamad\u0131m. Durup durup, \u201cB\u00fct\u00fcn o ac\u0131lar\u2026\u201d d\u00fc\u015ft\u00fc akl\u0131ma, \u201cb\u00fct\u00fcn o ac\u0131lar\u2026\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Sonra g\u00fcne\u015f kayk\u0131ld\u0131 ve ak\u015fam ezan\u0131 okunmaya ba\u015flad\u0131 nehrin etraf\u0131ndaki birka\u00e7 camiden birden. \u0130\u00e7im titredi, sanki kova kova ac\u0131 boca ediliyor gibi nehre b\u00fct\u00fcn minarelerden; g\u00f6zya\u015flar\u0131m beni hi\u00e7 iplemeden, kendili\u011finden akmaya ba\u015flad\u0131. \u0130\u00e7imi \u00e7ekmeden, g\u00f6zlerim dolmadan etrafa bakamad\u0131m has\u0131l\u0131 Mostar\u2019da, oraya girerken ve ertesi g\u00fcn \u00e7\u0131karken ge\u00e7ti\u011fimiz Bosna k\u0131rsal\u0131nda. \u0130nsanlara bakt\u0131m birka\u00e7, g\u00f6zlerine, y\u00fcz ifadelerine. Daha \u00f6nce hi\u00e7 bizzat Bo\u015fnak tan\u0131mam\u0131\u015ft\u0131m, hepsi t\u0131pat\u0131p ac\u0131t\u0131c\u0131 sava\u015f filmlerinin karakterleri gibi g\u00f6r\u00fcnd\u00fcler bana. Restorandaki garson \u00e7ocu\u011fun \u201cBefore the Rain\u201dde oynad\u0131\u011f\u0131na yemin edebilirim.<\/p>\n\n\n\n<p>Miras bu kadar a\u011f\u0131r, bu kadar derin olunca hakk\u0131nda konu\u015fmak da ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oluyor tabii. Ben birine Before the Rain filmini anlatt\u0131m, ba\u015fka biri bana Sarajevo Safari\u2019yi anlatt\u0131\u2026 Hayk\u0131rd\u0131m duydu\u011fumda. Sniper Alley diye bir yer olmas\u0131 yeterince k\u00f6t\u00fc diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum, de\u011filmi\u015f\u2026 Evet, Saraybosna\u2019n\u0131n g\u00f6be\u011findeki, pazara, hastaneye ve huzurevine giden birka\u00e7 kilometrelik cadde Saraybosna\u2019n\u0131n S\u0131rplar taraf\u0131ndan ku\u015fatma alt\u0131nda tutuldu\u011fu 3 y\u0131l\u0131n \u00e7o\u011funda Sniper Alley olarak bilindi, uygun bir yere konu\u015flanan keskin ni\u015fanc\u0131lar rasgele o caddeden ge\u00e7en Bo\u015fnaklar\u0131 vurduklar\u0131 i\u00e7in&#8230; Kad\u0131n, erkek, ya\u015fl\u0131, \u00e7ocuk.<\/p>\n\n\n\n<p>Safari k\u0131sm\u0131na gelince: Sniper Alley d\u00f6neminde baz\u0131 insanlar bunun ticaretini yapm\u0131\u015flar, insan \u00f6ld\u00fcrmek isteyenlerden \u00f6deme al\u0131yorlarm\u0131\u015f, ellerine keskin ni\u015fanc\u0131 t\u00fcfe\u011fi veriyorlarm\u0131\u015f ve yapt\u0131klar\u0131 \u00f6demeye g\u00f6re insan vurmalar\u0131na izin veriyorlarm\u0131\u015f. \u00c7ocuk vurmak daha pahal\u0131, yeti\u015fkin vurmak daha hesapl\u0131. Bunu bir s\u00f6ylentiden yola \u00e7\u0131karak ara\u015ft\u0131r\u0131p do\u011fru oldu\u011funu bulan Sloven gazeteci, \u201cSarajevo Safari\u201d ad\u0131yla filmini yapm\u0131\u015f.<\/p>\n\n\n\n<p>Hadi bakal\u0131m, art\u0131k siz de benim gibisiniz, bunu bilmez olamazs\u0131n\u0131z bir daha: \u0130nsan\u0131n i\u00e7indeki k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn hi\u00e7 inanmak istemedi\u011fimiz boyutlar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya.<\/p>\n\n\n\n<p>Sava\u015f her yerde sava\u015f, her birinde ak\u0131l almaz hunharl\u0131k ve vah\u015fet ve katliam ya\u015fan\u0131yor. Bana Bosna sava\u015f\u0131nda bu kadar dokunan ne peki? 1990\u2019lar\u0131n ba\u015flar\u0131nda bizim s\u0131n\u0131rlar\u0131m\u0131z dahilinde s\u00fcregelen ac\u0131mas\u0131z, dengesiz, karanl\u0131k i\u00e7 sava\u015f da katk\u0131da bulunmu\u015f olmal\u0131, benim taze bir gazeteci olarak b\u00fct\u00fcn bu i\u00e7inde oldu\u011fum olaylardan fazlaca yaralanmam da. Ama en \u00e7ok, bu sava\u015f\u0131n par\u00e7as\u0131 olmam, sorumlu olmam san\u0131r\u0131m. Nas\u0131l sorumlu olmak denirse\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Bir anda kar\u015f\u0131lar\u0131na d\u00fc\u015fman olarak dikilen kom\u015fular\u0131, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda hi\u00e7bir korumas\u0131 olmayan k\u00f6ylerde, k\u0131rsalda erkekleri sava\u015f cephesine gitmi\u015f veya \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f evleri bas\u0131p Bo\u015fnak gen\u00e7 k\u0131zlara ve kad\u0131nlara tecav\u00fcz ederken, \u201cAl\u0131n bakal\u0131m kahrolas\u0131 T\u00fcrkler! Bizi y\u00fczlerce sene ezdiniz, \u015fimdi bizim S\u0131rp \/ H\u0131rvat \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 do\u011furacaks\u0131n\u0131z,\u201d diyorlarm\u0131\u015f \u00e7\u00fcnk\u00fc. Daha da ayr\u0131nt\u0131 anlatmayay\u0131m ama aylarca s\u00fcren tecav\u00fcz kamplar\u0131nda Bo\u015fnaklara \u201cLanet olas\u0131 T\u00fcrkler\u201d muamelesi yap\u0131lm\u0131\u015f.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte bunlardan bunlardan\u2026 Ben de bu kadar par\u00e7as\u0131y\u0131m Bosna ac\u0131lar\u0131n\u0131n. Kendimi ne kadar Osmanl\u0131 miras\u0131n\u0131n varisi hissetmesem de, T\u00fcrk ad\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fi her yerde miras bana dokunuyor, ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla karanl\u0131\u011f\u0131yla\u2026 Ve \u015fimdi, 24 saat i\u00e7imdeki bu karanl\u0131\u011f\u0131 ka\u00e7amadan ya\u015fad\u0131ktan sonra, tek \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolumun ac\u0131lar\u0131n esas sahiplerine seslenmek oldu\u011funu anlad\u0131m. O y\u00fczden buradan evrene duyuruyorum: Sevgili Bosna-Hersek, sevgili Bo\u015fnaklar, ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131z i\u00e7in \u00e7ok \u00e7ok \u00e7ok \u00fczg\u00fcn\u00fcm. Kay\u0131plar\u0131n\u0131z\u0131 onurland\u0131r\u0131yorum ve ac\u0131n\u0131z\u0131 payla\u015f\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n<p>(May\u0131s 2024)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcn Bosna\u2019ya girer girmez, i\u00e7ime bir h\u00fcz\u00fcn \u00e7\u00f6kt\u00fc. Biliyorum ne kadar banal bir kal\u0131p oldu\u011funu bunun, ama bundan daha do\u011fru anlatan kelimeler bulam\u0131yorum: h\u00fcz\u00fcn ve&#8230;<\/p>\n<div class=\"more-link-wrapper\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/2024\/05\/17\/yagmurdan-once-yagmurdan-sonra\/\">Devam\u0131 i\u00e7in&#8230;<span class=\"screen-reader-text\">Ya\u011fmurdan \u00f6nce, ya\u011fmurdan sonra\u2026<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[13],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/757"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=757"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/757\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":765,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/757\/revisions\/765"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=757"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=757"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.candanturhan.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=757"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}